Στένωση ή απόφραξη των στεφανιαίων αρτηριών (αγγείων) από πλάκες χοληστερόλης, που εμποδίζουν το οξυγόνο να φτάσει στον καρδιακό μυ.
Το κλασικό σύμπτωμα είναι η στηθάγχη (πίεση ή σφίξιμο στο στήθος), που μπορεί να ακτινοβολεί στο χέρι ή τη γνάθο, συνοδευόμενη συχνά από δύσπνοια.
Δείχνει αν υπάρχουν περιοχές του μυός που δεν κινούνται καλά. Η ειδική μέτρηση Strain εντοπίζει πρώιμη ισχαιμία, ακόμα κι αν η γενική εικόνα της καρδιάς μοιάζει φυσιολογική.
Η στεφανιαία νόσος είναι η πιο συχνή καρδιακή πάθηση και η κύρια αιτία εμφραγμάτων. Πρόκειται για τη στένωση ή την απόφραξη των στεφανιαίων αρτηριών, δηλαδή των αγγείων που τροφοδοτούν τον καρδιακό μυ με αίμα και οξυγόνο. Συνήθως οφείλεται σε αθηρωματική πλάκα – μια σταδιακή συσσώρευση λιπών, χοληστερόλης και άλλων ουσιών στο εσωτερικό τοίχωμα των αρτηριών.
Όταν οι αρτηρίες στενεύουν, ο καρδιακός μυς δεν λαμβάνει αρκετό οξυγόνο, ιδιαίτερα όταν η καρδιά δουλεύει πιο σκληρά (περπάτημα, σκαλοπάτια, στρες). Αυτό προκαλεί ισχαιμία (έλλειψη οξυγόνου), που εκδηλώνεται ως στηθάγχη, δύσπνοια ή, σε σοβαρές περιπτώσεις, έμφραγμα μυοκαρδίου. Η νόσος μπορεί να εξελίσσεται αθόρυβα για χρόνια, και πολλοί άνθρωποι δεν έχουν συμπτώματα μέχρι να συμβεί ένα οξύ επεισόδιο.
Η διάγνωση ξεκινά με λεπτομερές ιστορικό, κλινική εξέταση, ΗΚΓ και εξετάσεις αίματος. Στη συνέχεια χρησιμοποιούνται εξειδικευμένες εξετάσεις.
Ο υπέρηχος καρδιάς (ηχοκαρδιογραφία) είναι μία από τις πιο χρήσιμες και ασφαλείς εξετάσεις. Δεν έχει ακτινοβολία, είναι ανώδυνος και μπορεί να επαναλαμβάνεται εύκολα. Δείχνει:
Το strain και το strain rate imaging είναι πιο εξελιγμένες μετρήσεις πάνω στο υπερηχογράφημα.
Επειδή η ανάλυση strain, ιδιαίτερα το global longitudinal strain, είναι πιο ευαίσθητη και πιο αναπαραγώγιμη από το απλό κλάσμα εξώθησης για την ανίχνευση πρώιμης δυσλειτουργίας της αριστερής κοιλίας. Μπορεί να δείξει λεπτές διαταραχές στην καρδιακή συστολή ακόμη και όταν η συνηθισμένη «γενική εικόνα» της καρδιάς φαίνεται καλή. Στην πράξη, αν μια περιοχή του μυοκαρδίου «κονταίνει» λιγότερο ή πιο αργά από όσο πρέπει, αυτό μπορεί να είναι ένδειξη πρώιμης βλάβης ή ισχαιμίας που αξίζει περαιτέρω αξιολόγηση.
Τα πλεονεκτήματα του strain/strain rate είναι ότι προσθέτει λεπτομέρεια, βοηθά σε πιο πρώιμη ανίχνευση δυσλειτουργίας και είναι λιγότερο υποκειμενικό από την απλή οπτική εκτίμηση της κίνησης του τοιχώματος. Τα μειονεκτήματά του είναι ότι εξαρτάται από καλή ποιότητα εικόνας, σωστή τεχνική, τον καρδιακό ρυθμό και το λογισμικό του μηχανήματος.
Με απλά λόγια, ενώ το κλασικό υπερηχογράφημα δείχνει αν η καρδιά αντλεί καλά συνολικά, το strain εντοπίζει πρώιμες και λεπτές διαταραχές σε συγκεκριμένες περιοχές του μυός – ακόμα και όταν το κλάσμα εξώθησης φαίνεται φυσιολογικό. Αυτό βοηθά στην έγκαιρη διάγνωση ισχαιμίας και στην καλύτερη παρακολούθηση.
Άλλες σημαντικές εξετάσεις είναι η δοκιμασία κόπωσης, το CT στεφανιαίων και η στεφανιογραφία (η πιο ακριβής απεικόνιση των αρτηριών).
Η καλύτερη προστασία είναι ο έλεγχος των παραγόντων κινδύνου. Τακτικοί έλεγχοι πίεσης, χοληστερόλης και σακχάρου, μαζί με υγιεινό τρόπο ζωής, μειώνουν δραστικά τον κίνδυνο.
Η στεφανιαία νόσος είναι χρόνια πάθηση, αλλά με σωστή παρακολούθηση και θεραπεία οι περισσότεροι άνθρωποι ζουν πολλά χρόνια με καλή ποιότητα ζωής. Μην αγνοείτε νέα ή επιδεινούμενα συμπτώματα – η έγκαιρη εκτίμηση μπορεί να σώσει τη ζωή σας.
Το κλασικό σύμπτωμα είναι η στηθάγχη: αίσθημα πίεσης, βάρους, σφιξίματος ή πόνου στο στήθος. Ο πόνος μπορεί να αντανακλά στο αριστερό (ή και δεξί) χέρι, στον ώμο, στη γνάθο, στον λαιμό, στην πλάτη ή ακόμα και στο στομάχι. Συχνά συνοδεύεται από δύσπνοια, κόπωση, ιδρώτα ή ναυτία.
Η σταθερή στηθάγχη εμφανίζεται με προσπάθεια και υποχωρεί με ξεκούραση. Η ασταθής στηθάγχη είναι πιο επικίνδυνη, καθώς εμφανίζεται και σε ηρεμία.
Άμεση βοήθεια (καλέστε 166 ή 112) αν έχετε:
Κάπνισμα, υπέρταση, υψηλή χοληστερόλη, διαβήτης, παχυσαρκία, έλλειψη άσκησης, οικογενειακό ιστορικό και προχωρημένη ηλικία.
Η στεφανιαία νόσος συνήθως δεν “εξαφανίζεται”, αλλά μπορεί να αντιμετωπιστεί πολύ αποτελεσματικά.
Η θεραπεία στοχεύει να μειωθούν τα συμπτώματα, να προστατευτεί ο καρδιακός μυς και να μειωθεί ο κίνδυνος εμφράγματος. Περιλαμβάνει:
Αλλαγές στον τρόπο ζωής: διακοπή καπνίσματος, υγιεινή διατροφή, τακτική άσκηση, έλεγχος βάρους
Φάρμακα: στατίνες, αντιαιμοπεταλιακά, β-αναστολείς, νιτρώδη κ.ά.
Επεμβάσεις: αγγειοπλαστική με stent ή χειρουργείο bypass, όταν οι στενώσεις είναι σοβαρές
Οι πληροφορίες της παρούσας σελίδας έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν αντικαθιστούν την ιατρική εξέταση ή την εξατομικευμένη συμβουλή καρδιολόγου. Σε περίπτωση αιφνίδιας έντονης δύσπνοιας, πόνου στο στήθος, λιποθυμίας ή σοβαρής επιδείνωσης, αναζητήστε άμεσα επείγουσα ιατρική βοήθεια.
Παρέχουμε εξειδικευμένη υποστήριξη σε Παθολόγους, Ογκολόγους, Πνευμονολόγους και Ενδοκρινολόγους για την ακριβή εκτίμηση των ασθενών τους.
